Materialen

Basismaterialen lessen kleurpotloodtechnieken

Eigen doos kleurpotloden zie info hieronder**

  • Grafietpotloden HB 4B 4H
  • Zachte gum
  • Kneedgum
  • Blenderpotlood
  • Goede puntenslijper voor kleurpotlood*

* De puntenslijper

Een goede puntenslijper is essentieel. Veel puntenslijpers zijn geproduceerd voor grafietpotloden, deze zijn harder dan de kleurpotlood. Verschillende grote merken verkopen metalen handslijpertjes met een dubbel gat, één gat voor grafiet/normaal en één gat voor de kleurpotlood/color.
Nadeel: je potloden slijten sneller
Voordeel: makkelijk mee te nemen

Tafelmodelslijpers slijpt je potlood zonder dat de punten breken. Een model als de Dahl 133 raspt je potlood waardoor er minder materiaal van het potlood wordt gehaald.
Nadeel: minder makkelijk mee te nemen.
Voordelen: ze slijpen zuiniger en de punt is in lengte in te stellen

Met een radeermesje of stanleymesje op de ouderwetse manier je potlood slijpen. Met het mesje snij je alleen het hout weg waardoor de punt bloot komt te liggen. Eventueel schraap je met de mes de punt voorzichtig scherp.
Nadeel: je moet er handigheid in krijgen
Voordeel: het is de meest zuinige/duurzame manier van slijpen

** Het kleurpotlood

Het kleurpotlood is gemaakt van een soort klei / bindmiddel en pigment. Er zijn veel verschillende soorten en kwaliteiten kleurpotloden. De verschillen zitten in de hardheid, oplosbaarheid en kleurechtheid. Er zijn washoudende potloden (cremige kleurstift), olie potloden (fluweelzachte kleurstift), de pastelpotloden en aquarelpotloden. Er zijn drie kwaliteiten: artist (beste materiaal en veel pigment), kinder (goedkoopste materiaal en weinig pigment) en amateurs (tussen de twee in). Olie- en washoudende kleurpotloden kunnen prima in één werkstuk gebruikt worden.

De hardere oliehoudende kleurpotlood:
Met dit potlood kun je heel goed details aanbrengen en strakke lijnen tekenen. Doordat ze harder zijn, kun je er een mooie lange punt aan slijpen. Met de artist-kwaliteit kleurpotlood kan je heel goed in laagjes werken. Door hun hoge pigment waarde is de kleurafgifte uitstekend. Hoe goedkoper het potlood hoe meer bindmiddel, hoe minder de kleurkracht. Het is een duurzaam potlood, omdat ze door hun hardheid langer meegaan.

De zachte washoudende kleurpotlood:
De zachte kleurpotlood heeft een cremige zachte kleurstift met een soepele kleurafgifte. Die erg geschikt is voor vlakvulling en kleurmengingen en overgangen. Zachtere potloden kleuren egaler en geven ook meer pigment af dan harde kleurpotloden. Met deze kleurpotloden kan je minder laagjes opbouwen, je tekenvel zit sneller vol.
Met zachte potloden kan men zachtere lijnen trekken, die ook wat meer in dikte kunnen variëren, afhankelijk van de druk die je uitoefent op het potlood. De punt van deze potloden breken makkelijker af doordat ze zacht zijn. Deze potloden slijten sneller.

Tip: koop bij voorkeur potloden die ook als losse potloden te koop zijn. Iedereen heeft zijn favoriete kleuren die sneller slijten, deze zijn dan makkelijk te vervangen. Zo is het ook mogelijk je eigen kleurenrange samen te stellen door zo nu en dan een kleurtje aan te vullen. Bedenk goed hoeveel je wil gaan kleuren en welke onderwerpen je favoriet zijn. Veel merken starten met dozen met lekker felle kleuren. Wanneer je veel planten kleurt ben je meer gebaat met mooie groene kleurtjes. Of als portretten je favoriete onderwerp is, heb je graag mooie huidskleuren in je range.

De prijsverschillen in de potloden zit hem in de volgende zaken:
De houtsoort: de duurder potloden zijn gemaakt van minder splinterend hout wat makkelijker slijpt;
Het klei/bindmiddel: hoe meer klei/bindmiddel in het potlood hoe goedkoper het potlood. Het klei/bindmiddel bepaald hoe hard of creamy het potlood is.
Het pigment: in de duurdere (artist) kleurpotloden zitten kwalitatief betere/duurdere pigmenten, dit maakt dat deze kleurpotloden een mooiere kleurafgifte hebben en dat de lichtechtheid van het pigment getest is. Wat betekent dat werken met deze potloden minder snel verbleken. Potloden aangeduid met *** zijn zelfs meer dan 100 jaar lichtecht.

!!!De zachtere oliehoudende kleurpotlood gebruiken we bij de cursus kleurpotloodtechnieken en botanisch tekenen.

Aanbevolen merken was- oliehoudende kleurpotloden artist-kwaliteit:
Faber Castell – Polychromos (groene blik) *
Derwent –coulorsoft *
Prismacolor – premier *
Caran d’ Ach – luminance *
Van Gogh (Talens)
Bruynzeel – design colour 8805​ *
Holbein*

Aanbevolen merken was- oliehoudende kleurpotloden starters-kwaliteit:
Koh-i-noor – polycolor
Faber Castell goldfaber (blauwe blik tussen kwaliteit)
Bruynzeel Rijksmuseum
Stabilo Trio dik * (betere grip voor oudere)
Lyra Super Ferby * (betere grip voor oudere)
Lyma (betere grip voor oudere)

+ = ook als losse potlood verkrijgbaar

Mijn top 6 Artist kleurpotloden

1
Faber Castell Polychromos
Deze kleurpotloden zijn niet alleen mijn favoriet, maar ook van heel veel andere kunstenaars en kleurpotlood liefhebbers. Deze kleurpotloden zijn op oliebasis, hebben een krachtige kleurafgifte, zijn bijzonder geschikt voor kleurmenging en laag-over-laag-technieken. Het is ook de duurzaamste kleurpotlood in dit rijtje. De punten breken minder snel af en omdat het potlood niet heel zacht is hoef je het minder vaak te slijpen. Nadeel van dit kleurpotlood is dat hij vrij duur is. Deze kleurpotloden ziijn ook los te koop.

2
Derwent Coulorsoft
Dit kleurpotlood is een goedkoper alternatief voor de Faber Castell. Ook deze heeft een fluweelachtige kleurstift met snelle en krachtige kleurafgifte. Zeer geschikt voor kleurmenging en laag-over-laag-technieken. Deze kleurpotloden ziijn ook los te koop.

3
Prismacolor
Deze kleurpotloden op wasbasis zijn zacht en cremig. Dit kleurpotlood is Amerikaans en wordt daar veel gebruikt. Ze hebben een bijzonder mooie kleurafgifte. Ik vind de kleurrange van deze kleurpotloden mooier dan van de Europese merken. Ze bevatten meer aardse kleuren en een paar mooie pasteltinten. Deze potloden zijn ook goedkoper dan de bovenstaande merken. Nadeel is doordat ze zo cremig zijn is het minder geschikt voor de laag-over-laag-tecniek. Ik gebruik deze kleurpotloden alleen in mijn laatste laagjes. Nog een nadeel van dit kleurpotlood is dat de lange punt snel afbreekt bij teveel druk, en het enorm slijt met kleuren, je blijft slijpen. Deze kleurpotloden ziijn ook los te koop.

4
Holbein
Dit kleurpotlood komt uit Japan. Het heeft 150 kleurpotloden in zijn assortiment. 30 meer dan de hierboven vermelde merken. Qua hardheid zit het tussen de Faber Castell en de Prismacolor in. Voordeel van deze kleurpotloden is ze heeft een prachtige range pasteltinten. Deze gebruik graag in mijn botanische-werk. Het kleurpotlood laat zich goed mengen en is geschikt voor de laag-overlaag techniek. Hoewel je minder laagjes kwijt kan dan bij de Derwent en Faber Castell. Nadeel van deze kleurpotloden, ze zijn echt vreselijk duur en erg moeilijk verkrijgbaar. In Nederland verkoopt webshop Splendith.nl deze en ook andere merken potloden. Deze kleurpotloden ziijn ook los te koop.

5
Caran d’Ache Luminance
Dit kleurpotlood is net iets minder cremig dan de Prismacolor. Ook deze serie heeft een aantal hele mooi kleuren voor mijn favoriete botanische onderwerpen. Deze potloden hebben een range van 76 kleuren. Ook deze kleuren gebruik ik voornamelijk in de afwerklaag. Nadeel is dat ook deze kleurpotloden erg duur zijn. Deze kleurpotloden ziijn ook los te koop.

6
Tombow Irojiten
Deze kleurpotloden zijn verkrijgbaar in drie verschillende sets met ieder 30 verschillende kleuren, dus 90 kleuren in totaal. Twee van de sets bevatten natuurlijke kleurenrange de derde set heeft fellere kleuren en ook fluortinten. Ze zitten in prachtige doosjes verpakt. Ze zijn net iets meer cremig dan de Faber Castell en de Derwent en net iets minder zacht dan de Holbein. Prima geschikt voor kleurmeningen en laag-over-laag technieken. Ook deze kleurpotloden zijn behoorlijk duur. Deze kleurpotloden zijn niet los te koop.

— Terug naar menu —

Mijn top 5 amateurs kleurpotloden

1
Koh-i-noor Polycolor
Is een van de goedkopere artist-kwaliteit kleurpotloden. De range bestaat uit 72 kleuren. Ik heb hem op deze plaats staan omdat hij door proffesionals weinig wordt gebruikt. Onterecht want het is een heel fijn kleurpotlood waarmee je kan mengen en kan toepassen bij laag-over-laag technieken. Ik heb hem ooit meegebracht als souvenier uit Tsjechië en heb er al heel wat kleurwerk mee gemaakt. Nadeel deze potloden zijn niet los te koop.

2
Bruynzeel Rijksmuseum
Een Nederlands merk, met een range van 50 kleuren. Dit kleurpotlood is de meest harde
kleurpotlood uit dit rijtje. Ik zet hem op de tweede plaats omdat hij erg prijsvriendelijk is. Het potlood is geschikt voor mengingen en laag-over-laag technieken. Doordat het potlood wat harder is blijft de punt langer scherp. Nadeel is dat het kleurpotlood door de harde stift een minder krachtige kleurafgifte heeft. Ben je opzoek naar veel kleurkracht dan is dit potlood niet geschikt. Deze potloden zijn niet los te koop.

3
Talens van Gogh
De Nederlandse artist-kwaliteit kleurpotloden. De range bestaat uit 72 kleuren. Ik heb hem op deze plaats staan omdat hij door professionals weinig wordt gebruikt. Dit potlood heeft een mooie kleurafgifte en goed geschikt om mee te mengen en toe te passen bij laag-over-laag technieken. Deze kleurpotloden zijn getest op kleurechtheid en voorzien van *** aanduidingen. Hij staat bij mij op drie omdat hij nog wel eens problemen kan geven met het slijpen. En ook deze potloden zijn niet los te koop.

4
Talens Bruijnzeel Design
Ook weer een Nederlands merk, met een range van 48 kleuren. Dit kleurpotlood is het zachtste en meest cremige van dit rijtje, vergelijkbaar met de Prismacolor. Het voordeel van dit merk is dat de kleurpotloden los te koop zijn en daarom makkelijk favorieten kleuren te vervangen. Deze kleurpotloden zijn niet getest op kleurechtheid. De kleurenrange is minder uitgebreid.

5
Faber Castell Goldfaber
Faber Castell heeft drie kwaliteiten kleurpotloden. Rode dozen voor de kinderen, groene dozen voor de kunstenaars en blauwe dozen voor de amateurs. Eerlijk gezegd heb ik zelf deze nog niet getest. Volgens beschrijving van Faber castell zijn de Goldfaber kleurpotloden op wasbasis waardoor de kleurstift zachter is dan de Polychromos die op oliebasis zijn. Ze hebben een mooie kleurkracht en zijn lichtbestendig en hebben een soepele kleurafgifte.

— Terug naar menu —

Mijn top 3 kleurpotloden voor ouderen

6
Lyra Super Ferby
De extra dikke kleurpotloden hebben een driekantige vorm, waardoor niet snel vermoeide handen ontstaan. De kleuren zijn mooi krachtig, goed mengbaar en de kleurpotloden gaan erg lang mee. En doordat deze ook los te verkrijgen zijn kunnen favoriete kleurtjes vervangen worden. Ze zijn in een range van 41 kleuren verkrijgbaar in zowel gelakte als ongelakte versie, waaronder 12 metallic kleuren. Mijn topper voor de ouderen. Ze zijn nog redelijk aan de prijs, maar hebben een dikke kleurstift en daardoor een lange levensduur dit maakt de prijs weer goed.

7
Stabilo Trio dik
De kleurpotloden zijn driekantig en ontworpen om vermoeidheid van de hand te voorkomen. De ranch bestaat uit 24 kleuren en hebben een gemakkelijke kleurafgifte. De kleurpotloden zijn ook los verkrijgbaar, favorieten kleuren zijn te vervangen. De kleuren zijn mooi krachtig, goed mengbaar en de kleurpotloden gaan erg lang mee door de dikke kleurstift. Deze potloden zijn goedkoper dan de Lyra Superferby, maar minder uitgebreid.

— Terug naar menu —

Hoe worden potloden gemaakt

— Terug naar menu —

Gum en kneedgum

Kneedgum is onmisbaar in mijn lessen. Koop kneedgum van een gerenommeerd merk met veel kleefkracht. Bespaar niet op een een paar centen, kneedgum kost bijna niks, en het gebruik van goede is vele malen prettiger. Wat betreft een fijne gum koop er een die niet streept of vlekt, en die niet je papier beschadigd. Koop bij voorkeur een zachte gum. De vorm van de gum kan ook een rol spelen. De triangelvormige gum vind ik het prettigste werken.

Dan zijn er nog heel veel andere mogelijkheden van gummen. Zo is er een Tombow gummetje, een gum die je het beste kan vergelijken met een vulpotlood. Hiermee kun je rondom je onderwerp precisie gummen. Ook is er een electrische gum, in combinatie met een gumsjabloon. Daar kun je leuke dingen mee uithalen. Dit hoef je allemaal niet aan te schaffen hoor. Pas als je werken maakt waarbij je ontdekt dat dit een nuttige aanvulling is, ben je toe aan dit soort gadgets.

— Terug naar menu —

Grafietpotloden

In mijn lessen maken we gebruik van de grafietpotloden HB (het school potlood) 4B (zacht potlood) 4H (hard potlood).

— Terug naar menu —

Blender

Verschillende merken kleurpotloden zoals Caran d’Ach, Derwent, Faber Castell, Koh-i-noor……… hebben ook een blend potlood uitgebracht. Dit is een kleurloze potlood waarmee je kleuren vloeiend in elkaar over kan laten lopen. Je mengt als het waren de kleuren en drukt ze in alle putten en dalen van het papier, waardoor het een egalere en intensere kleur wordt. Let op! Verwar de blendpotlood niet met een kartonnen doezelaar. Soms wordt de doezelaar onterecht als blender aangeboden bij kleurpotloden. Het effect van de doezelaar haalt het niet bij een blend potlood.

Er zijn nog meer manieren van blenden mogelijk. Ze komen soms voorbij in mijn cursussen. Één er van is werken met Zest-It pencil blend vloeistof.

— Terug naar menu —

Embossing

Om blindedruklijnen te maken worden embossingpennen gebruikt. Dit zijn metalen kleurloze pennen met een bolletje aan het uiteinde. Ze variëren in verschillende diktes van kleine tot grote bolletjes. Ze worden ook wel stippenpen of ciseleerpen genoemd. Je hoeft ze niet meteen te kopen, we gebruiken overigens alleen de fijne pennetjes 0.5mm of 0.8mm. Er zijn hiervoor ook alternatieven te vinden in je huis. Bijvoorbeeld een borduur- of weefnaald, een dunne breinaald, of een scherp gebaksvorkje. Belangrijk is dat de punt scherp genoeg is, maar niet zo scherp dat het het papier beschadigd/ snijdt

— Terug naar menu —

Blusher-brush

De blusher-brush wordt gebruikt om gumsel of andere rommeltjes van je papier te vegen zonder vlekken te maken. Vooral bij werken waarbij je je papier rondom je onderwerp mooi wit wil houden is dit een must.

— Terug naar menu —